PATLAYAN TORBA ŞAKASI! 😱 Evde 2 Malzemeyle Yap (Bilimsel Deney) 🏠👨🔬
ABONE OL! http://bit.ly/basfi https://www.tiktok.com/@basfiiledeneyselbilim https://www.instagram.com/basfiiledeneyselbilim/ https://www.facebook.com/BASF.BasfiileDeneyselBilim Bilimle Patlayan Torba Deneyi 💥🧪 (Evde Deneyin!) 🏠👨🔬 Malzemeler Beyaz sirke Karbonat Kilitli küçük naylon poşet Kilitli büyük naylon poşet Kilitli küçük poşetin içine sirke koyup ağzını kapatıyorum. Büyük olan poşetin içine de karbonat koyuyorum. Sirkeli küçük poşeti de bu poşetin içine koyuyorum ve poşetin ağzını kapatıyorum. Yapmamız gereken tek bir şey kaldı. O da bu poşeti patlatmak! Küçük torbayı sıkıyorum. Sirke karbonatla tepkimeye girmeye başladı. Poşet şişiyor kaçın arkadaşlar! Patladı! Nasıl patladı, eski bilgiler hemen geldi, hatırladık değil mi? Sirke ve karbonat birleştiğinde asit-baz tepkimesi başladı ve şu reaksiyon gerçekleşti: NaHCO₃ + CH₃COOH → CH₃COONa + H₂O + CO₂ ↑ Bu reaksiyonun sonucunda çok yüksek miktarda karbondioksit gazı açığa çıktı ve patlama gerçekleşti. He patladığında etrafa kötü koku da yaymasını isteseydik içine kükürt içeren bir bileşik ekleyebilirdik. İnsan burnu bu bileşiklere karşı oldukça hassas ve genellikle çürük yumurta benzeri çok rahatsız edici bir koku yayarlar. Ama bence sadece patlama sesi yeterli ve eğlenceli. Boş yere burnumuzun direğini kırmaya hiç gerek yok :) Aslında karbonatın kötü koku gidermede de çok etkili olduğunu biliyor muydunuz? Karbonat, asidik kötü kokularla tepkimeye girerek onları nötrleştirir. Mesela buzdolabında ya da ayakkabı dolabında, çöp kutusunun yakınında vs ağzı açık bir kapta karbonat koymak, kötü kokuları bastırır. Bu aslında bir tür zayıf asit-baz tepkimesidir. Ah işte yine bilimin gücü :) Kek, ekmek gibi hamur işlerini kabartmada da karbonat kullandığınızdan daha önce bahsetmiştik. Karbonat (sodyum bikarbonat) ya da kabartma tozu hamurlarda asidik malzemelerle artık içinde ne varsa limon, yoğurt, sirke vb. tepkimeye girer. Bu tepkimede karbondioksit gazı açığa çıkar, hamur kabarır, kek yumuşak ve gözenekli olur. Ama sadece bu kadar da değil, bu reaksiyonu başka birçok yerde de kullanıyoruz. Okullarda ya da böyle platformlarda yapılan deneylerde; volkan deneyi, patlayan paket, gazla şişen balonlar bu tepkimeye dayanır. Aynı zamanda gazların hacim ve basınçla ilişkisini göstermek için de kullanılır. Temizlik malzemelerinde, Karbonat + sirke karışımı, lavabo açıcı, fırın temizleyici veya kireç çözücü olarak kullanılır. Ben evde kullanıyorum gerçekten müthiş temizliyor ve sağlığa hiçbir zararı yok. Çaydanlıktaki kireci temizleyip üstüne kaygısızca yeni çay demleyebiliyorum :) Bu tepkimeyle açığa çıkan karbondioksit kirli yüzeylerin kabarmasına ve çözülmesine yardımcı olur. Bu da bizim çok işimize gelir :) Tıkanan lavabo giderlerini açmak için de işe yarıyor. Lavabo giderine önce karbonatı dökün sonra üzerine sirke. Köpürür ve gazla tıkanıklığı iter. Bitmedi. Diş temizliğinde de işe yarıyor. Diş macunlarının bazılarında sodyum bikarbonat bulunur. Hafif aşındırıcı özelliğiyle diş plaklarını temizler; bazı formüllerde tükürükteki asitlerle tepkimeye girerek köpürür. Ama korkmayın bu normal, kuduz değilsiniz. Asit baz tepkimesi sadece. Arabalardaki hava yastıkları, gerçi bu doğrudan karbonat + sirke değil ama benzer gaz salan tepkimelerle olur. Hava yastıkları aniden patladığında içindeki kimyasal tepkimeyle gaz genelde azot oluşur ve milisaniyeler içinde yastık şişer. SORU: Aşağıdakilerden hangisi asit ve bazın tepkimesi sonucunda oluşur? A) Karbondioksit gazı B) Saf su (Cevap: A) Lisedeyken sınıfta yapılan kötü kokulu bir şaka, bizi yıllar sonra bilimin eğlenceli tarafını keşfetmemiz için bir araya getirdi :) O zamanlar anlam veremediğim patlamanın arkasında meğer oldukça basit bir asit-baz tepkimesi varmış. Artık şakayı yapıp eğlenme sırası sizde :) Tabii kokusuz ve evde yapmak koşuluyla! Yeni deneylerle görüşmek üzere bilimle kalın hoşça kalın… BASF Türk Kimya iş birliği ile hazırlanmıştır.
Basfi ile Deneysel Bilim · Diğer